Etykiety

piątek, 23 lutego 2018

Dawid Waszak "Mroczny układ"



Dawid Waszak, Mroczny układ, Gdynia „Novae Res” 2018
Stukot kół na szynach, podróż luksusowym pociągiem i przesiadka w Poznaniu do obskurnego wagonu pamiętającego odległy PRL z jego mrocznym klimatem, bylejakością, przygnębiającą atmosferą, sieciami powiązań, dorabianiem się przez „zakombinowanie”. Te czasy minęły tak jak dzieciństwo Kacpra. Teraz Polska jest inna, nowoczesna. Tylko to widmo przeszłości ciągle gdzieś pokutuje i wychodzi w najbardziej niespodziewanych momentach. Czasami jest to zdezelowany pociąg, innym razem dworzec, kawiarnia, opustoszałe miasto.
Powrót do kraju dla Kacpra Zborowskiego to początkowo sielanka. Mimo obcości w rodzinnych stronach szybko poznaje dziewczynę. Nowa znajomość z kelnerką z baru, Amandą Sopniewską, szybko przeradza się w związek. Ta idylla mogłaby trwać. Kacper stałby się przeciętnym pracownikiem w przeciętnej firmie, założyłby rodzinę, miał dzieci i mógłby się zestarzeć u boku ciepłej i wyrozumiałej partnerki. Idealne życie jednak bardzo szybko się rozsypuje. Pewnego dnia znajduje swoją ukochaną martwą w parku. Szok, nieumiejętność pomocy oraz jego dziwne zachowanie sprawiają, że przyciąga uwagę policji. Staje się głównym podejrzanym, co pogłębia tragizm jego sytuacji: nie dość, że stracił osobę, którą kocha to jeszcze zostanie pozbawiony wolności. Areszt domowy utrudnia mu poszukiwanie sprawcy. Mimo wszystko się nie poddaje. Początkową bezradność spowodowaną nowoczesnym systemem monitorowania więźnia po rozprawie w sądzie zmienia w aktywność. Do działania motywuje go Linda, która w sądzie zeznawała przeciwko niemu. Daje mu wskazówki oraz uczestniczy w osobistym śledztwie.
Szybko okazuje się, że korzenie wydarzeń sięgają odległej przeszłości. Traumatyczne dzieciństwo, obsesyjne zachowania ojca i pobyt w sierocińcu odciskają nie tylko piętno na psychice bohatera, ale i stają się powodem do traktowania jak zwierzynę, na którą się poluje. Z każdą stroną Jarocin wyłania się jako miasto pełne układów i układzików, które każdy musi przestrzegać i dbać o ukrycie tajemnicy przed CBŚ. Do ciągnącej się wiele lat sprawa wydarzeń w sierocińcu, opanowanym przez dyrektorkę tyrankę dołączają kolejne morderstwa. Giną osoby, które wiedzą zbyt wiele o tym, co tam się dzieje i nie chcę uczestniczyć w procederze. Pozostawione sobie dzieci skazane są na walkę o przetrwanie, w której nawet zrzeszanie się w grupki przyjaciół nie pomaga. Znajdujący się na granicy wytrzymałości oraz zagrożenia Kacper pewnej nocy ucieka. Wyjazd pociągiem towarowym z Polski daje mu szansę na przeżycie i ułożenie sobie życia. Wydawałoby się, że dobra sytuacja poza granicami sprawi, że tam będzie wiódł spokojne życie. Coś go jednak podświadomie ciągnie do Polski. I właśnie ta siła okazuje się niszczycielska, bardzo niebezpieczna, ścierająca każdego, kto staje na drodze ku władzy absolutnej. Czy Kacprowi uda się ją ujarzmić? Dlaczego jest tak ważny dla prześladowców? Dlaczego jego ojciec jest ważnym ogniwem?
„Mroczny układ” to bardzo dobra kontynuacja „Czerwieni obłędu”, w której poznajemy Doriana mającego obsesję na punkcie czerwonej sukni. Dawid Waszak rozwija wątek w drugiej części cyklu Jarocińskiego, wyjaśnia wiele niejasnych spraw, pokazuje zachowanie bohatera z innej strony i tłumaczy jego proroczy sen. Wcześniejsze nielogiczne wydarzenia nabierają innej perspektywy i stają się bardziej jasne, ale pojawiają się kolejne niejasności: burmistrz opowiadając o przeszłości manipuluje czasem, przekonuje Kacpra, do innego biegu wydarzeń, biegu, który zaprzeczałby osadzenie chłopaka w sierocińcu po zaginięciu ojca i śmierci matki. Jestem ciekawa, w jaki sposób pisarz wyjaśni ten wątek w kolejnej części.
Powieść czyta się bardzo szybko. Akcja mknie i trzyma w napięciu do ostatniej strony, na której przekonujemy się, że to jeszcze nie koniec, że jeszcze przyjdzie nam się spotkać z bohaterami. O ile lat tym razem przeniesiemy się? Poprzednie przeniesienie to kilkanaście lat: zniknięcie Doriana. Ta otwiera sprawę po kilkunastu latach.


Brak komentarzy:

Publikowanie komentarza